Chlorofil to zielony barwnik roślin, nie lek na choroby ani środek na „detoks”. Najrozsądniej czerpać go z zielonych warzyw: szpinaku, jarmużu, brokułów, sałaty, natki i ziół. Takie produkty pomagają budować różnorodną dietę, ale ich korzyści wynikają z całego składu żywności, a nie z samego chlorofilu.
Czym jest chlorofil?
Chlorofil jest pigmentem obecnym w roślinach i algach. Umożliwia roślinom wykorzystywanie energii światła w fotosyntezie, dlatego najczęściej kojarzymy go z zielonym kolorem liści. W diecie występuje jako naturalny składnik roślinnej żywności.
Warto odróżnić chlorofil z jedzenia od chlorofiliny. Chlorofilina jest półsyntetyczną, rozpuszczalną w wodzie pochodną chlorofilu, stosowaną m.in. w części suplementów i preparatów określanych jako „płynny chlorofil”. To nie jest dokładnie ten sam związek co naturalny chlorofil z warzyw.
Jakie korzyści wiążą się z zielonymi produktami?
Zielone warzywa są wartościowym elementem zdrowej diety. Mogą dostarczać błonnika, witamin i składników mineralnych, przy czym ich skład różni się zależnie od produktu, odmiany i sposobu przygotowania. WHO zaleca dietę opartą na różnorodnych produktach roślinnych, w tym warzywach.
Nie ma jednak podstaw, aby przypisywać wszystkie zalety zielonych warzyw wyłącznie chlorofilowi. Obecność pigmentu nie oznacza automatycznie, że produkt leczy, wzmacnia odporność, odkwasza organizm, przyspiesza odchudzanie albo usuwa toksyny.
Najlepsze naturalne źródła chlorofilu
Praktyczny wybór to przede wszystkim codzienne zielone warzywa i zioła. Nie trzeba szukać egzotycznych produktów ani specjalnych kuracji.
- szpinak, jarmuż, rukola i sałaty,
- brokuły, fasolka szparagowa i groszek,
- natka pietruszki, koperek, bazylia i szczypiorek,
- kapusta włoska oraz liście botwiny,
- zielone algi i produkty z nich, jeśli odpowiadają Ci smakowo i pasują do Twojej diety.
Intensywnie zielony kolor może być wskazówką, ale nie zastępuje różnorodności. Warto mieszać liściaste warzywa, warzywa kapustne i zioła, zamiast jeść stale jeden produkt.
Jak włączyć zielone warzywa do posiłków?
Najprostsze rozwiązania są zwykle najłatwiejsze do utrzymania na co dzień:
- dodaj garść szpinaku lub rukoli do kanapki, omletu albo sałatki;
- do zupy, curry lub makaronu wrzuć pod koniec gotowania jarmuż, szpinak albo brokuły;
- używaj natki, koperku i szczypiorku jako dodatku do ziemniaków, twarogu, past i dań z kaszy;
- przygotuj miskę z kaszą, pieczonymi warzywami, strączkami i porcją zielonych liści;
- jeśli robisz koktajl, potraktuj liście jako dodatek do pełnego posiłku, a nie zamiennik zbilansowanego jadłospisu.
Surowe i gotowane warzywa mogą mieć miejsce w diecie. Wybierz formę, którą jesz chętnie i regularnie; przy wrażliwym przewodzie pokarmowym gotowane warzywa bywają lepiej tolerowane.
Czy chlorofil działa przeciwutleniająco i „oczyszcza” organizm?
W badaniach laboratoryjnych chlorofil i jego pochodne wykazują aktywność przeciwutleniającą, a także zdolność wiązania niektórych związków. Taki wynik nie przesądza jednak o takim samym efekcie u ludzi po wypiciu suplementu lub zjedzeniu porcji warzyw. Znaczenie ma m.in. sposób trawienia, wchłanianie i dawka.
Nie ma podstaw, by na tej podstawie obiecywać detoksykację, usuwanie metali ciężkich, poprawę odporności, leczenie stanów zapalnych czy ochronę przed chorobami. W razie podejrzenia zatrucia lub narażenia na szkodliwą substancję potrzebna jest pomoc medyczna, a nie suplement.
Chlorofil a odchudzanie, pH i wygląd skóry
Chlorofil nie jest środkiem odchudzającym. Zielone warzywa mogą ułatwiać komponowanie sycących posiłków, ponieważ często mają małą gęstość energetyczną i zawierają błonnik, ale o zmianie masy ciała decyduje cały sposób żywienia, aktywność, sen, zdrowie i indywidualne uwarunkowania.
Nie należy też przedstawiać chlorofilu jako środka „odkwaszającego”. Również twierdzenia o poprawie skóry, gojeniu ran czy neutralizowaniu zapachu ciała po doustnym stosowaniu chlorofilu nie powinny być traktowane jako potwierdzone zastosowania zdrowotne.
Czy warto kupować płynny chlorofil lub tabletki?
Dla większości osób suplement nie jest potrzebny, aby jeść więcej zielonych produktów. Reklamowana jako płynny chlorofil chlorofilina może różnić się składem od naturalnego chlorofilu, a dane dotyczące jej biodostępności i działania zdrowotnego są ograniczone. Suplement nie zastępuje warzyw ani leczenia.
Jeżeli mimo to rozważasz preparat, sprawdź na etykiecie, czy zawiera chlorofil czy chlorofilinę, jakie ma pozostałe składniki i jak producent zaleca jego użycie. Nie ustalaj dawki na podstawie porad z internetu. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby w ciąży lub karmiące piersią, przyjmujące leki, mające przewlekłą chorobę albo planujące podanie preparatu dziecku — w takich sytuacjach decyzję warto omówić z lekarzem lub farmaceutą.
Suplementy mogą powodować działania niepożądane, w tym dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego lub zmianę barwy stolca. Po niepokojących objawach należy przerwać stosowanie i skonsultować się ze specjalistą.
Najważniejsze wnioski
Chlorofil jest naturalnym zielonym pigmentem roślin. Najwięcej praktycznych korzyści daje nie „kuracja chlorofilowa”, lecz częstsze sięganie po różne zielone warzywa w ramach urozmaiconej diety. Badania laboratoryjne nad chlorofilem i chlorofiliną nie są dowodem, że suplement oczyszcza organizm, leczy choroby lub pomaga schudnąć.
Źródła
Oregon State University Linus Pauling Institute — chlorofil i jego pochodne, różnice między chlorofilem a chlorofiliną oraz ograniczenia danych dotyczących suplementów. https://lpi.oregonstate.edu/mic/dietary-factors/phytochemicals/chlorophyll-metallo-chlorophyll-derivatives
WHO — zasady zdrowej, różnorodnej diety z udziałem warzyw. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/healthy-diet
USDA FoodData Central — informacje o składzie produktów żywnościowych, w tym zielonych warzyw. https://fdc.nal.usda.gov/
